ҚҚҚ талдау орталығы сіздердің назарларыңызға 2025 жылғы желтоқсандағы кейбір индикаторларға қатысты қаржы нарығының кәсіби қатысушыларының кезекті сауалнамасының нәтижелерін ұсынады.
Зерттеуде қаржы нарығының кәсіби қатысушыларының, банк, сақтандыру, брокерлік ұйымдар өкілдерінің, талдау және қазынашылық бөлімшелері қызметкерлерінің пікірі зерделенді. Осы жарияланымда келесі негізгі индикаторлар бойынша болжамдарға қатысты сұрақтарға респонденттердің жауаптары берілген:
- Brent маркалы мұнайдың құны;
- Қазақстандық теңгеге қарсы АҚШ долларының құны;
- Инфляция;
- ЖІӨ;
- ҚРҰБ базалық мөлшерлемесі.
Резюме
- Қаржы нарығы сарапшыларының ұлттық валюта бағамына қатысты күтулері айтарлықтай жақсарды. Бұл – тенгенің үш ай қатарынан күшеюі аясында байқалған үрдіс. Бір айдан кейін USDKZT жұбы бойынша болжамды бағам 517,1 ₸/$ деңгейінде күтіледі (бұрын: 532,8 ₸/$). Қысқа мерзімді бағамның қайта қаралуы бірнеше факторлардың ықпалын көрсетеді: Ұлттық банк және квазимемлекеттік сектор тарапынан шетел валютасын сату, салық кезеңі, мемлекеттік бағалы қағаздарға шетелдік инвесторлардың ағыны және реттеушінің қатаң риторикасының әсері.
- Алайда 12 айлық көкжиекте доллардың ұлттық валютаға қатысты өсуі 9% деңгейінде болуы мүмкін (ағымдағысы — 508,1), яғни 553,6 ₸/$ деңгейіне дейін. Мұндай динамиканың негізгі факторлары ретінде шикізат экспорты кірістерінің төмендеуі, инвестициялық және инфрақұрылымдық жобаларды іске асыру аясында импорттың өсуі, сондай-ақ келесі жылы Ұлттық қордан берілетін трансферттердің екі есеге жуық қысқаруы (2025 жылы ₸5,3 трлн-нан ₸2,8 трлн-ға дейін) атап өтіледі.
- Мұнай бағасына қатысты болжамдардың төмендеу жағына қайта қаралуы (жыл соңында барреліне 65,2 доллардан 62,6 долларға дейін) сұраныс пен ұсыныс арасындағы теңгерімсіздік аясында ағымдағы шот бойынша терең теріс сальдо қалыптасу қаупін күшейтеді. Бұл ұлттық валютаға іргелі қысым түсіріп, экономикалық өсімге теріс әсер етеді.
- Бір жылдан кейін ЖІӨ өсімінің болжамы бұрынғы 4,5%-дан 4,4%-ға дейін нашарлады. Энергоресурстар бағасының төмендеуі, қатаң қаржылық жағдайлар, екі таңбалы инфляция, Ұлттық қордан қаражат алудың қысқаруы және ағымдағы жылдың жоғары базалық әсері экономикалық өсім динамикасына теріс ықпал етуі мүмкін.
- Сарапшылардың 12 айлық көкжиектегі инфляциялық күтулері нашарлады: ЖСҚ индексі бойынша болжам 11,2%-дан 11,7%-ға көтерілді. Болжамның жоғарылауына шикізат бағасының төмендегінің жоғары тәуекелдеріне, тенге бағамының күтілетін әлсіреуіне және алдағы салық өзгерістеріне байланысты болуы мүмкін.
- Инфляциялық күтулердің өсуі мен тұрақты дезинфляциялық үрдістің жоқтығын ескере отырып (қарашада тұтыну бағалары индексі ай сайынғы негізде жеделдеді), қаңтардағы отырыста нарық базалық мөлшерлемені 18% деңгейінде қалдырды.
- Дегенмен, бір жылдан кейін базалық мөлшерлеме 16,5%-ға дейін төмендетілуі мүмкін. Бұл бір реттік проинфляциялық факторлардың (салық реформасының және тарифтердің өзгерісінің әсері көп жағдайда таусылуы мүмкін), жоғары мөлшерлемелер салдарынан ішкі сұраныстың бәсеңдеуі, макропруденциялық реттеудің қатаңдануы және фискалдық ынталандырудың қысқаруы сияқты әсерлердің нәтижесі. Бұл ақша-несие жағдайларын сақтықпен жұмсартуға мүмкіндік береді.
ЖАУАПКЕРШІЛІКТІ ШЕКТЕУ
Бұл нәтижелер инвестициялық ұсыныс болып табылмайды және тәуелсіз сарапшылардың пікірлерін көрсетеді, сондай-ақ ұсынылған ұйымдардың ресми пікірі болып табылмайды. ҚҚҚ, осы зерттеуге қатысушылар сияқты, осы шолуда ұсынылған болжамдар үшін белгілі бір уақытта сараптамалық пікірлерден артық емес жауап бермейді.
Қаржы және тауар нарықтарындағы бағалардың өзгеруі сипаты мен әсері бойынша әлемде болып жатқан көптеген оқиғалардың салдары болып табылады. Болжау өзектілігін бірден жоғалтуы мүмкін бірқатар болжамдарды қамтиды. Жоғарыда баяндалғанға байланысты ҚҚҚ жария түрде жария етілетін кез келген болжамдарға тиісті сақтықпен қарауды ұсынады.
Сарапшыларының сауалнамасы PDF-нұсқасы
Талдау материалдарын кез келген пайдалануға тек afk.kz дереккөзіне гиперсілтеме болғанда ғана жол беріледі.