ҚҚҚ 2019 жылғы қыркүйекте кейбір индикаторларға қатысты қаржы нарығының кәсіби қатысушыларына кезекті сауалнама нәтижелерін ұсынады

Бұл сауалнамаға қаржы нарығының кәсіби қатысушылары, банк, сақтандыру, брокерлік ұйымдардың өкілдері, талдау және қазынашылық құрылымдарының қызметкерлері қатысты. Респонденттердің жалпы саны 20 (тамызда – 25) құрады. Осы жарияланымда келесі негізгі индикаторлардың болжамдарына қатысты сұрақтарға респонденттердің жауаптары берілген:

1. Brent маркалы мұнайдың құны;
2. Ресей рубліне қарсы АҚШ долларының құны;
3. Қазақстандық теңгеге қарсы АҚШ долларының құны;
4. Қазақстандық теңгеге қарсы Ресей рублінің құны;
5. Инфляция;      
6. ЖІӨ;
7. ҚРҰБ базалық мөлшерлемесі.

Назар аударыңыз!

Қаржы және тауар нарықтардағы бағалардың өзгеруі бүкіл әлемде болып жатқан, сипаты мен әсері жағынан әртүрлі көптеген оқиғалардың салдары болып табылады. Болжамдау өз өзектілігін бірден жоғалтуы мүмкін бірқатар жорамалдарды болжайды. Осыған байланысты ҚҚҚ ақпараттық кеңістікте айтылған кез келген болжамдарға абайлап қарауды ұсынады.

Бұл нәтижелер инвестициялық ұсыныс болып табылмайды және тәуелсіз сарапшылардың пайымдауларын көрсетеді, сондай-ақ ұсынылған ұйымдардың ресми пікірлері болып табылмайды. ҚҚҚ, осы зерттеуге қатысушылар сияқты, осы шолуда ұсынылған болжамдар үшін бір нақты уақыт сәтінде сараптамалық пікірден артық емес болып табылатын қандай да бір жауапты болмайды.

Қысқа мерзімді күтулер (бір айға дейін)

Қаржы нарығының сарапшылары алдағы айда теңге құнының бірқалыпты төмендеуін күтуде. Қаржы нарығының кәсіби қатысушылары USDKZT жұбы бойынша бағам бір айдан кейін бір доллар үшін 390,67 теңге деңгейінде болады, ал бір доллар үшін 390,0 теңге күту медианасына сәйкес келеді деген пікірді ұстанады. Айта кетейік, сауалнама жүргізу кезінде (03.09-09.09) KASE-дегі доллар бағамы бір доллар үшін 386,5-388,3 теңге ауқымында ауытқып отыр. Сонымен қатар, USDKZT жұбы бойынша бағам тамыз айының соңына қарай бір доллар үшін 387,44 теңге деңгейінде болды. Бұл ретте сауалнамаға қатысқан ҚҚҚ сарапшыларының 40,0%-ы бір доллар үшін 385,5-389,4 теңге диапазонындағы бағамды ай сайын дұрыс деп болжап отыр (1-кестені қараңыз).

2019 жылғы 09 қыркүйекте Ұлттық банк базалық пайыздық мөлшерлемені 25 б.п. жылдық 9,25% - ға дейін арттыру туралы шешім қабылдады. Мөлшерлеменің жоғарылауының негізгі себептерінің бірі инфляциялық үдерістерді жеделдету болып табылады. Сонымен қатар, қаржы секторы үшін бұл шешім күтпеген еді. Мәселен, сұралғандардың ҚҚҚ қаржы нарығының кәсіби қатысушыларының 61,1% - ы базалық мөлшерлеменің жылдық 9,0% деңгейінде сақталуын күтсе, сарапшылардың 16,6% - ы оның 25 б.п. артуын болжап отыр, ал қалған 22,2% - ы АНС қатайту бойынша неғұрлым агрессивті шараларды күтті.

1-кесте. Өткен сауалнама раундтарының ең дәл бағалауының үлесі:

Дереккөз: ҚҚҚ        

Орта мерзімді күтулер (12 ай)

Мұнай және валюта бағамы

Әлемдік экономикалардың өсу қарқыны төмендеуде, АҚШ пен Қытай арасындағы сауда дауы күшеюде, ал бірқатар жаһандық мәселелерге қатысты геосаяси белгісіздік арта түсуде. Көрсетілген тәуекелдер орта мерзімді перспективада мұнайдың нарықтық құны бойынша болжамдарды қайта қарауға әкеп соғады. Мысалы, Brent мұнай баррелі бағасының орташа болжамы 12 айдан кейін 62,7 АҚШ долларынан барреліне 60,6 долларға дейін төмендеді. Бұл ретте сауалнама аяқталған сәтте Brent баррелі 62,50 АҚШ долларына сатылды.

Сарапшылардың күтуі рубль мен теңге құнына қатысты да нашарлады. Осылайша, сарапшылар орташа есеппен USDKZT жұбы бойынша бағамды 12 айдан кейін бір доллар үшін 407,5 теңге деңгейінде болады деп күтуде, ал ай бұрын орташа мерзімді болжам бір доллар үшін 403,3 теңге деңгейінде болды. Алайда болжамдар ауқымы таралып, ең жоғарғы болжам деңгейі төмендеді. Осылайша, егер ай бұрын USDKZT жұбы бойынша ең жоғары болжамды бағам 12 айдан кейін бір доллар үшін 500 теңгені құраса, енді аталған деңгей бір доллар үшін 460,0 теңгеге дейін төмендеді. Болжамдардың стандартты ауытқуы 24,4-тен 17,5-ке дейін азайды. USDRUB валюта жұбы бағамы бойынша орташа болжам 12 айдан кейін 2,3% - ға, доллар үшін 68,2 рубльге дейін өсті.

ЖІӨ, инфляция және мөлшерлемелер

Қазақстан экономикасының өсуі бойынша күтулер соңғы айда жақсарды, бірақ әлі де ағымдағы қарқынның баяулауы күтілуде. Мәселен, орта есеппен, еліміздің экономикасы алдағы жылы өткен аймен 3,3% -бен салыстырғанда 3,6% - ға ұлғаяды деп күтілуде. Естеріңізге сала кетейік, 2019 жылдың сегіз айында Қазақстан экономикасының өсімі 4,3% - ды құрады.

Сондай-ақ, қаржы секторының кәсіби қатысушылары арасында инфляциялық күтулер сақталуда. Қыркүйек айында 12 ай ішінде күтілген инфляцияның мәні бір айдың алдындағы 6,5% -бен салыстырғанда 6,4% құрады. Нарықтың кәсіби қатысушыларының инфляциялық күтулері бағаның ағымдағы өсу деңгейінен де, сондай-ақ 2019-2020 жылдарға арналған инфляция бойынша ҚРҰБ мақсатынан да асып түседі (4-6%).

2-Диаграмма. Нақты және күтілетін инфляция:

ҚҚҚ сарапшыларының келесі 12 айдың көкжиегі бойынша базалық мөлшерлеме бойынша ҚРҰБ-ның одан арғы іс-қимылдарына қатысты күтулері бір мәнді емес болып қалады. Осылайша, сұралған сарапшылардың 47,4% - ы базалық мөлшерлеменің жоғарылауын, ал оның 52,6% - ы төмендеуін күтуде.

Сарапшылардың пікірінше, базалық мөлшерлеменің нақты деңгейі (инфляцияны шегергенде) 3,5% – ды құрайды, бұл базалық мөлшерлеменің ағымдағы деңгейі мен тамыз айында нақты жылдық инфляция арасындағы аз төменгі көрсеткіш-3,75% (9,25-5,5).Салыстыру үшін, Ресейдегі нақты мөлшерлеме төмен бағаланады. Осылайша, шілдеде жылдық тұтыну инфляциясы 4,3% - ды құрады, ал негізгі мөлшерлеме 7,0% деңгейінде тұр, бұл 2,70% - ға жақын деңгейде нақты мөлшерлемеге сәйкес келеді.

3-кесте. 12 айға арналған индикаторлар бойынша күтулер:

Дереккөз: ҚҚҚ

Қыркүйек айында ай сайынғы сауалнамаға келесі ұйымдардың қызметкерлері қатысты:

1. «АТФБанк» АҚ;
2. «Банк ЦентрКредит» АҚ;
3. «ForteBank» АҚ
4. «Еуразиялық банк» АҚ;
5. «Қазақстанның тұрғын үй құрылыс жинақ банкі» АҚ;
6. «First Heartland Jýsan Bank» АҚ;
7. «Нұрбанк» АҚ»;
8. «Қазақстандағы Қытай Банкі» ЕБ АҚ;
9. «Қазақстан қор биржасы» АҚ;
10. «СентрасСекьюритиз» АҚ
11. «Астана Инвест» инвестициялық үйі» АҚ;
12. «Marsh» ЖШС (insurance broker);
13. «Jýsan Garant» СК»АҚ;
14. «Еуропалық сақтандыру компаниясы» ӨСК» АҚ ;
15. «ОРДА Капитал»БК» АҚ;
16. «МАК» ӨСК» АҚ;
17. «Қазақстан қаржыгерлерінің қауымдастығы» ЗТБ.

Қазақстан қаржыгерлерінің қауымдастығы қыркүйек айындағы болжамды кезеңге қатысқан барлық респонденттерге алғыс білдіреді.

Талдау материалдарын кез келген пайдалануға тек afk.kz дереккөзіне гиперсілтеме болғанда ғана жол беріледі.