24.07.2023
1861 cапарлар
«Көгілдір фишкаларға» қызығушылық базалық мөлшерлеменің төмендеуі және жылжымайтын мүлік бағасының өсуін тоқтату күтулеріне байланысты өсуде

ҚҚҚ талдау орталығы сіздердің назарларыңызға 2023 жылдың бірінші жартыжылдығындағы Қазақстанның бағалы қағаздар нарығына шолу ұсынады.

Кезеңнің негізгі тенденциялары:

  • Тәуекелге тәбеттің қалпына келуінің жалғасуы аясында KASE индексі бірінші жартыжылдықты екі таңбалы 10,9% өсіммен аяқтады, AIXQI индексінің өсу қарқыны екі есеге – 5,9%-ға болды.
  • Бірінші жартыжылдықта жергілікті инвесторлар арасында Халық банкі (+29,7%), ҚазТрансОйл (+14,8%) және Kaspi (+12,7%) акциялары ең көп сұранысқа ие болды. Айта кету керек, ағымдағы жылы үш ұйым да акцияға дивиденд төлеуді айтарлықтай арттырды.
  • Индекстік акциялармен сауда-саттықтың жалпы көлемі (KASE+AIX) ₸145 млрд құрады, мұнда ҚМГ акциялары (₸111,2 млрд) 77%-ға басым болды. Одан кейін Халық банкінің (7,7% немесе ₸9,2 млрд) және Қазатомөнеркәсіптің (6,4% немесе ₸6,3 млрд) үлестік құралдары келеді.
  • Бұл ретте ОД-дағы бөлшек сауда базасының өсуі екінші тоқсанда күрт баяулады (бірінші тоқсанда+6 мыңға қарсы +129 мыңға қарсы — жартыжылдықта 135 мың), бірақ AIX — те жарылғыш өсімді сақтап қалды (бірінші тоқсанда +219 мыңға қарсы +113 мыңға қарсы-жартыжылдықта 333 мың). Осылайша, шоттардың жалпы саны 1,5 миллионға дейін өсті, AIX CSD-де (барлық шоттардың 56%-ы, қалған 44% ОД-де).
  • Қор нарығын қалпына келтіру және бөлшек инвесторлардың жоғары қызығушылығы аясында инвестициялық компаниялардың басқаруындағы жиынтық активтер н.ж. бастап 227 млрд-қа немесе 26,4%-ға өсіп, 1,1 трлн құрады. Алайда, ЖІӨ-нің үлесінде бұл сома 2022 жылдың басындағы 1,2% көрсеткіштен 1%-ға дейін төмендеді.
  • Тәуекелсіз қисық инверттелген пішінді сақтап қалды, бірақ қисықтың қысқа бөлігі (2 жылға дейін) 35-140 б.б. базалық мөлшерлеме деңгейіне жақын, ал оның ұзын учаскедегі көлбеуі (10-20 жыл) 190-260 б.п. өсті, бұл жүйеде жоғары мөлшерлемелердің ұзақ кезеңінің күтулерін көрсетуі мүмкін.
  • Жыл басынан бері корпоративтік облигациялардың кірістілік индексі (KASE_BMY) 134 б.п. – жылдық 14,0%-ға дейін өсті.
    Қаржы неғұрлым қатаң қаржылық жағдайларға қарамастан, корпоративтік облигацияларды орналастыру көлемі квазимемлекеттік сектор, МҚҰ, ЕДБ жекелеген өкілдерінің жоғары белсенділігімен (төменде қараңыз)/
  • Резидент еместердің ҚР МБҚ-ға, әсіресе ҚРҰБ ноталарына (екі есеге төмендеді) салған инвестициялары өте құбылмалы болып қала береді және Федрезервтің монетарлық саясатының бағытын күтудегі өзгерістерге қатты ұшырайды.
  • Ел ішінде пайыздық мөлшерлемелерді төмендету циклінің күтілетін басталуы, тұрғын үй нарығындағы екіұшты жағдай заңнамадағы соңғы өзгерістермен бірге (1 шілдеден бастап қазақстандықтар өздерінің зейнетақы жинақтары сомасының 50% - на дейін жеке басқарушы инвестициялық компанияларға бере алады) қор нарығына өтімділіктің қосымша ағынының факторы бола алады. Тиісінше, екінші жартыжылдықта «көгілдір фишкаларды» одан әрі қалпына келтіру мүмкіндігі сақталады.

Резюме

Елдің қор нарығы компаниялардың күшті қаржылық нәтижелері мен дивидендтік төлемдердің ұлғаюы, бөлшек инвесторлық базаның жоғары өсуі және ұлттық валютаның нығаюы аясында қалыпты қалпына келеді. Оның өсуіне пайыздық мөлшерлемелердің төмендеуінің басталуын күту және жылжымайтын мүлік бағасының өсуінің тоқтатылуымен бірге тұрғын үй нарығындағы белсенділіктің төмендеуі де әсер етеді.

Осыған орай, инвестициялық компаниялардың басқаруындағы жиынтық активтер жыл басынан бері 227 млрд теңгеге өсіп, 1,1 трлн теңгені құрады. Алайда, ЖІӨ-нің үлесінде бұл сома тек 1% құрап, 2022 жылдың басындағы көрсеткіштен 1,2%-ға төмендеді. Салыстыру үшін, АҚШ-та бұл көрсеткіш 141%, Францияда – 96%, Польшада – 12%, Түркияда-4% құрайды.

ЖІӨ үлесі ретінде қор нарығындағы сауда көлемі айтарлықтай төмен – бар болғаны 0,3%, ал ЭЫДҰ елдерінде бұл көрсеткіш орта есеппен 85% құрайды. Мәмілелерді жүргізудің, брокерлік шоттарды ашудың қарапайымдылығын, қаржылық сауаттылық пен қазақстандықтардың әл-ауқатын кезең-кезеңмен арттыруды ескере отырып, өсу әлеуеті айтарлықтай болып қалуда.

Сонымен қатар, заңнамадағы соңғы өзгерістер (1 шілдеден бастап қазақстандықтар жинақталған зейнетақы қаражатының 50%-ға дейін инвестициялық басқарушы жеке компанияларға аудара алады) қор нарығына өтімділіктің қосымша ағынының факторы болуы мүмкін. Еске салайық, 2021 жылдың 18 ақпаны мен ағымдағы жылдың 1 шілдесі аралығында БЖЗҚ-ға 8,9 млрд теңге аударылған, бұл БЖЗҚ-дан алынған қаражаттың жалпы сомасының (3,6 трлн теңге) 0,2%-ын ғана құрайды.

Шолуын PDF-нұсқасы

ҚҚҚ талдау орталығы валюта, қор, тауар нарықтарындағы экономикалық жағдай, KASE эмитенттерінің талдауы, ҚР Ұлттық Банкінің, ҚР Ұлттық экономика министрлігінің, ҚР Қаржы министрлігінің, Мемлекеттік кірістер комитетінің статистикалық деректері, сондай-ақ елдегі ағымдағы экономикалық жағдайға әсер ететін өзге де оқиғалар туралы әртүрлі мерзімділіктегі экономикалық шолуларды үнемі дайындайды. ҚҚҚ талдау орталығының материалдарымен ҚҚҚ сайтында танысуға болады.

Талдау материалдарын кез келген пайдалануға тек afk.kz дереккөзіне гиперсілтеме болғанда ғана жол беріледі

Соңғы жаңалықтар
08.10.2026
Базалық мөлшерлеменің төмендеуі нақты ақша-несие шарттарының қатаңдауымен қатар жүреді
ҚҚҚ талдау орталығы Қазақстанның қаржы нарығындағы 2026 жылғы қаңтар — қыркүйек айларындағы пайыздық мөлшерлемелер шолуын назарларыңызға ұсынады.
02.10.2026
Қаржы омбудсманы қызметінің негізгі басшылары сайланды
Қаржы омбудсманы қызметі (ҚОҚ) Кеңесінің шешімімен қаржы нарығының барлық сегментінде қаржы қызметтерін тұтынушылардың проблемалық мәселелерін сотқа дейін реттеу қызметін жүзеге асыратын ҚОҚ-тың негізгі басшылары сайланды. Қаржы омбудсманы қызметінің бас омбудсманы лауазымына Мария Хаджиева сайланды. Банк секторындағы қаржы омбудсманы болып Руслан Ибрагимов, сақтандыру қызметі саласында — Қанат Әліғұлов, ал микроқаржы саласында — Назгүл Естеусізова сайланды.
21.09.2026
Шағын бизнес жаңа берілген несиелердің 41%-ын сақтап, несие портфелінің 47%-ын қалыптастырып отыр
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылдың 1-жартыжылдығындағы шағын кәсіпкерлік субъектілерін кредиттеу шолуын назарларыңызға ұсынады.
16.09.2026
Орта бизнес корпоративтік кредиттеудің басты қозғаушы күшіне айналып отыр
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылдың І жартыжылдығындағы орта кәсіпкерлік субъектілерін кредиттеу шолуын назарларыңызға ұсынады.
16.09.2026
Ірі бизнес өтінімдердің 60,5%-ы мақұлданады, ал жалпы нарықта бұл көрсеткіш – 44,1%
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылғы I жартыжылдықтағы ірі кәсіпкерлік субъектілерін несиелеу шолуын назарларыңызға ұсынады.
10.09.2026
Автонесиелерге деген сұраныс өткен жылы 50%-дан астам өскеннен кейін 9%-ға төмендеді
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылдың бірінші жартыжылдығындағы қазақстандық автонесиелеу нарығына шолуды назарларыңызға ұсынады.