21.11.2018
2664 cапарлар
Салық түсімдерінің өсуі ел бюджетіне оң әсер етуде

ҚР шоғырландырылған бюджетінің тапшылығы 2018 жылға жоспар бойынша 1,08 трлн теңгеге қарағанда, он айдың қорытындысы бойынша 0,15 трлн теңгені құрады.

ҚР шоғырландырылған бюджетінің кірістері (ҚР ШБ) 2018 жылдың он айының қорытындысы бойынша 9,15 трлн теңгені құрады. Осылайша, ағымдағы жылға бюджеттің кіріс бөлігі жоспарланған 10,5 трлн теңгенің 87,2% - ға орындалды. Өткен жылдың ұқсас кезеңімен салыстырғанда кірістер 30,0% - ға өсті. Салықтық түсімдер жоспарланған 9,62 трлн теңгенің 8,45 трлн теңгені құрады,бұл өткен жылдың сәйкес кезеңіне түсімнен 28,1% - ға жоғары. Оның ішінде, Ұлттық қорға түскен түсімдер 2,74 трлн теңгені құрады. Алайда ескеретін жағдай, бұл сандар он ай үшін емес, Ұлттық қорды басқарудан түскен инвестициялық табысты 2018 жылдың бірінші жарты жылдығын (408,3 млрд теңге) есепке алады.

ҚР ШБ шығындары он айда 9,02 трлн теңгені немесе 2018 жыл бойына жоспарланған соманың 78,7% - ын құрады. Өткен жылдың ұқсас кезеңімен салыстырғанда шығындар 12,0% - ға төмендеді. Бюджет шығынының негізгі баптары: әлеуметтік көмек және әлеуметтік қамсыздандыру (2,28 трлн теңге), білім беру (1,57 трлн теңге) және денсаулық сақтау (0,86 трлн теңге) болып табылады.

1-Диаграмма. Шоғырландырылған бюджеттің он айдағы шығындары: 

2-Диаграмма. Жылдар бойынша ҚР шоғырландырылған бюджетінің Кірістері мен Шығындары:

Таза бюджеттік кредиттеу есепті кезеңде 197,0 млрд теңгені құрады, 2018 жылға жоспар бойынша 127,8 млрд теңге, ал қаржылық активтермен операциялар бойынша сальдо 79,9 млрд теңгені құрады. Осылайша, ағымдағы жылдың он айында ҚР ШБ тапшылығы 145,8 млрд теңгені құрады. Бұл алшақтық негізінен қарыз түсімдері есебінен қаржыландырылады (788,25 млрд теңге). Сонымен қатар, бұрын тартылған қарыздарды өтеуге 420,51 млрд теңге жұмсалды, ал бюджет қаражатының пайдаланылатын қалдықтары 221,9 млрд теңгеге тең. Бюджетпен ағымдағы жылға 1,08 трлн теңгеге тапшылық салынды.

Естеріңізге сала кетейік, 2017 жылдың қорытындысы бойынша шоғырландырылған бюджет тапшылығы 2 213,5 млрд теңгені құрады (12 492,0 млрд теңге шығынмен, кірістер 10 808,7 млрд теңгені құрады). 2017 жылы Ұлттық қордан республикалық бюджетке 4 414,32 млрд теңге бағытталды – 2 880,0 млрд теңге кепілдендірілген трансферттер түрінде және 1 534,32 млрд теңге нысаналы трансферттер түрінде. Сонымен бірге, 2018 жылдың он айында Ұлттық қордан республикалық бюджетке трансферттер 2 600,0 млрд. теңгені құрады.

Айта кетейік, ағымдағы жылы кепілдік берілген трансферттің сомасы 2,6 триллион теңгені құрайды. Естеріңізге сала кетейік, бюджеттің Ұлттық қордан берілетін трансферттерге тәуелділігін төмендету мақсатында 2021 жылдан бастап кепілдік берілген трансферттің мөлшері екі трлн теңге деңгейінде бекітілетін болады. Жаңа ережеге біртіндеп көшу мақсатында Ұлттық қордан республикалық бюджетке кепілдендірілген трансферттің мөлшері кезең-кезеңімен төмендетілетін болады. Мәселен, кепілдік берілген трансферт көлемі 2019 жылы – 2,4 трлн теңгені, 2020 жылы – 2,3 трлн теңгені, ал 2021 жылы – 2,0 трлн теңгені құрайды.

Соңғы жаңалықтар
08.10.2026
Базалық мөлшерлеменің төмендеуі нақты ақша-несие шарттарының қатаңдауымен қатар жүреді
ҚҚҚ талдау орталығы Қазақстанның қаржы нарығындағы 2026 жылғы қаңтар — қыркүйек айларындағы пайыздық мөлшерлемелер шолуын назарларыңызға ұсынады.
02.10.2026
Қаржы омбудсманы қызметінің негізгі басшылары сайланды
Қаржы омбудсманы қызметі (ҚОҚ) Кеңесінің шешімімен қаржы нарығының барлық сегментінде қаржы қызметтерін тұтынушылардың проблемалық мәселелерін сотқа дейін реттеу қызметін жүзеге асыратын ҚОҚ-тың негізгі басшылары сайланды. Қаржы омбудсманы қызметінің бас омбудсманы лауазымына Мария Хаджиева сайланды. Банк секторындағы қаржы омбудсманы болып Руслан Ибрагимов, сақтандыру қызметі саласында — Қанат Әліғұлов, ал микроқаржы саласында — Назгүл Естеусізова сайланды.
21.09.2026
Шағын бизнес жаңа берілген несиелердің 41%-ын сақтап, несие портфелінің 47%-ын қалыптастырып отыр
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылдың 1-жартыжылдығындағы шағын кәсіпкерлік субъектілерін кредиттеу шолуын назарларыңызға ұсынады.
16.09.2026
Орта бизнес корпоративтік кредиттеудің басты қозғаушы күшіне айналып отыр
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылдың І жартыжылдығындағы орта кәсіпкерлік субъектілерін кредиттеу шолуын назарларыңызға ұсынады.
16.09.2026
Ірі бизнес өтінімдердің 60,5%-ы мақұлданады, ал жалпы нарықта бұл көрсеткіш – 44,1%
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылғы I жартыжылдықтағы ірі кәсіпкерлік субъектілерін несиелеу шолуын назарларыңызға ұсынады.
10.09.2026
Автонесиелерге деген сұраныс өткен жылы 50%-дан астам өскеннен кейін 9%-ға төмендеді
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылдың бірінші жартыжылдығындағы қазақстандық автонесиелеу нарығына шолуды назарларыңызға ұсынады.