18.11.2020
34784 cапарлар
Қарыз бойынша өмір: мемлекеттің 9 айдағы шығындары оның кірістерінен үштен біріне артық

ҚҚҚ талдау орталығы сіздердің назарларыңызға Қазақстан Республикасының 2020 жылғы 9 айдағы шоғырландырылған бюджетінің шолуын ұсынады.

Кезеңнің негізгі

  • Пандемия бюджет балансына теріс әсер етті.
  • Салық түсімдері өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 1,63 трлн теңгеге төмендеп, 2020 жылғы қаңтар-қыркүйекте 6,92 трлн теңгені құрады.
  • 2020 жылдың үш тоқсанының қорытындысы бойынша шоғырландырылған бюджет тапшылығы 3,6 трлн теңгені құрады және жыл соңына қарай ол 6,52 трлн теңгеге жетеді деп күтілуде.
  • 2020 жылдың үш тоқсанында бюджет шығыстары 11,58 трлн теңгені құрады, бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 22,9%-ға жоғары.
  • Бюджет тапшылығын қаржыландыру үшін 3,1 трлн теңгеге қарыз тартылды.
  • Ұлттық қордан республикалық бюджетке трансферттер көлемі 9 айда ағымдағы жылы жоспарланған 4,7 трлн теңгенің 4,11 трлн теңгесін құрады.

 

Резюме

2020 жылдың үш тоқсанының қорытындысы бойынша шоғырландырылған бюджет тапшылығы 3,62 трлн теңгені құрады. Бұл ретте салық түсімдері 6,92 трлн теңгені құрады,оның ішінде 1,16 трлн теңге Ұлттық қорға түсімдер, 11,58 трлн теңге шығыстарға қарсы.

Ағымдағы жылы ел бойынша жиынтық салық түсімдері 10,0 трлн теңге деңгейінде күтілуде, оның ішінде Ұлттық қорға салық түсімдері – 1,5 трлн теңге, ал бюджеттің шығыс бөлігі 17,04 трлн теңгеге есептелген. Өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда салық түсімдері 1,63 трлн теңгеге төмендеді. Айта кету керек, Ұлттық қорға Салықтық түсімдер соңғы бес айда, 2020 жылдың мамыр-қыркүйек айларында тек 117,0 млрд теңгені құрады. 2019 жылдың үш тоқсанымен салыстырғанда бюджеттің негізгі баптары бойынша шығыстар 2,15 трлн теңгеге немесе 22,9% - ға ұлғайды.

Атап айтқанда, білім беру шығындары 543,8 млрд теңгеге, денсаулық сақтау шығындары 472,4 млрд теңгеге, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық шығындары 310,7 млрд теңгеге, әлеуметтік көмек пен қорғау шығындары 242,6 млрд теңгеге өсті. Айта кетейік, "әлеуметтік көмек және әлеуметтік қамтамасыз етуге" жұмсалатын жиынтық шығыстар 2,81 трлн теңгені құрады, ал жеке тұлғаларға зейнетақы түріндегі трансферттер 1,89 трлн теңгені құрады.

Сонымен бірге, ел бюджетінің тапшылығы негізінен қарыз қаражаты есебінен қаржыландырылады. Мәселен, 2020 жылдың тоғыз айында қарыздар түсімі 3,13 трлн теңгені құрады.

Сонымен қатар, Ұлттық қордың активтері жыл басынан бері 1,7 трлн теңгеге немесе 6,3% - ға қысқарды және 2020 жылғы қазан айының басындағы жағдай бойынша 25,7 трлн теңгеге бағаланады. Ұлттық қордан 2020 жылдың тоғыз айында республикалық бюджетке 4,11 трлн теңге бағытталды.

Шолуын PDF-нұсқасы

ҚҚҚ талдау орталығы валюталық, қор, тауар нарықтарындағы экономикалық жағдайдың әр түрлі кезеңділігіне экономикалық шолуларды, KASE эмитенттерінің, ҚР Ұлттық Банкінің, ҚР Ұлттық экономика министрлігінің, ҚР Қаржы министрлігінің, Мемлекеттік кірістер комитетінің статистикалық деректерін, сондай-ақ елдегі ағымдағы экономикалық жағдайға әсер ететін басқа да оқиғаларды үнемі дайындайды. ҚҚҚ талдау орталығының материалдарымен ҚҚҚ сайтында танысуға болады.

Аналитикалық материалдарды кез-келген қолдануға тек afk.kz дереккөзінегиперсілтеме болған жағдайда ғана рұқсат етіледі.

 

Соңғы жаңалықтар
31.07.2026
KASE мен AIX-тегі сауда-саттық көлемі шамамен 50%-ға өсті
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылғы 1-ші жартыжылдықтағы Қазақстанның бағалы қағаздар нарығына шолуды назарларыңызға ұсынады.
27.07.2026
Жұмыс істейтін қазақстандықтардың тек әрбір екіншісі ғана болашақ зейнетақы жинағын жүйелі түрде қалыптастырып отыр
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылғы 1 маусымдағы жағдай бойынша зейнетақы активтерінің инвестициялық қызметіне шолуды назарларыңызға ұсынады.
20.07.2026
Факторинг банктік несиелеудің дәстүрлі моделін толықтыра алады
ҚҚҚ талдау орталығы сіздің назарыңызға Қазақстандағы ШОБ-ты банктік қаржыландыруды кеңейту құралы ретінде факторингке шолу ұсынады.
15.07.2026
Нақты ақша-несие жағдайлары қатаң күйінде сақталып отыр
ҚҚҚ талдау орталығы назарларыңызға 2026 жылдың қаңтар — маусым айларындағы Қазақстанның қаржы нарығындағы пайыздық мөлшерлемелер шолуын ұсынады.
13.07.2026
Сарапшылар ақша-несие саясатына қатысты болжамдарында әзірге сақтық танытып отыр
ҚҚҚ талдау орталығы назарларыңызға 2026 жылғы шілдедегі кейбір индикаторларға қатысты қаржы нарығының кәсіби қатысушыларына жүргізілген кезекті сауалнама нәтижелерін ұсынады.
10.07.2026
Шағын бизнестің жаңа берілген несиелердегі үлесі 38,4%-ға дейін төмендеді
ҚҚҚ талдау орталығы 2026 жылдың 1-тоқсанындағы шағын кәсіпкерлік субъектілерін несиелеу шолуын назарларыңызға ұсынады.